گروه معدن در یک نگاه

به نام خدا

معرفی رشته مهندسی معدن در مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری واحد علوم و تحقیقات تهران

1.       رشته مهندسی معدن

مهندسی معدن به مجموعه علوم و فنونی اطلاق می شود که برای تهیه و تامین مواد اولیه صنایع مادر بکار می روند. از این قبیل صنایع می توان به صنایع ذوب و شکل دادن فلزات، صنایع تولید انواع مواد شیمیایی و ... اشاره نمود. خوراک صنعتی تمامی صنایع پایین دستی که با احتیاجات بشر در ارتباط مستقیم هستند به نوبه خود توسط این صنایع مادر که خود به معدنکاری وابسته اند تامین می شود. بنابراین مهندسی معدن سرسلسله دانش مهندسی بوده و از الزامات تداوم تمدن بشری است.

معدنکاری عموما با عملیاتی که به آن پی جویی (Prospecting) می گویند آغاز می شود که هدف از آن یافتن شواهدی بر وجود تجمعی از ماده معدنی خاص در یا بر پوسته زمین است. در این عملیات از دانشهای زمین شناسی و مهندسی اکتشاف معدن استفاده می شود.

فرآیند معدنکاری در ادامه و در صورت موفقیت در مرحله قبلی (پی جویی) به اکتشاف ماده معدنی (Exploration) می پردازد که هدف آن بررسی همه جانبه تجمع های پیدا شده مواد معدنی است. با این بررسی همه جانبه تلاش می شود تا  مشخص شود آیا می توان این تجمع ها را منبعی برای تامین نیازهای بشر به مواد معدنی تلقی نمود یا خیر و در صورت مثبت بودن این پاسخ خصوصیات کمی و کیفی این منابع تعریف شده چیست. طی عملیات اکتشاف از علوم زمین شناسی و مهندسی اکتشاف بصورت آمیخته با ریاضیات و آمار بهره برداری می شود. در اکتشاف با استفاده از دانش زمین آمار و شبیه سازهای رایانه ای شکل و حجم منابع داخل زمین مدلسازی می شوند.

مرحله استخراج(Mining) ماده معدنی شامل انواع روشهایی است که برای بیرون کشیدن ماده معدنی از زمین لازم است از قبیل حفاری، انفجار، بارگیری و حمل و نقل و ... 

در فرآوری مواد معدنی (Mineral Processing) انواع علوم و روشهایی که برای تبدیل ماده معدنی استخراج شده به محصول قابل استفاده در صنایع مادر یا صنایع پایین دستی لازم است از قبیل خردایش، روش های تغلیظ مشتمل بر روشهای ثقلی، مغناطیسی، الکترو استاتیکی، فلوتاسیون، هیدرومتالورژی و.... مورد استفاده قرار می گیرند.

3. گرایش ها و مقاطع آموزشی 

مهندسی معدن برای نیل به اهداف فوق در مقطع کارشناسی با هدف تربیت نیروی کار متخصص به دو گرایش استخراج معدن و اکتشاف معدن تقسیم می شود و در مقطع کارشناسی ارشد با هدف تربیت برنامه ریز، طراح و مجری طرح کارآزموده به چهارگرایش استخراج معدن، اکتشاف معدن، فرآوری مواد معدنی و مکانیک سنگ تقسیم می گردد که این گرایشها در مقطع دکتری نیز با هدف توسعه مرزهای دانش ادامه می یابند.

4. گرایش ها و مقاطع آموزشی در حال اجرا در واحد علوم و تحقیقات

واحد علوم و تحقیقات تحصیلات تکمیلی مهندسی معدن را در مقاطع کارشناسی ارشد در گرایشهای فرآوری مواد معدنی (از سال 1384) و استخراج معدن (از سال 1377) ارائه نموده و در مقطع دکتری نیز هر چهار گرایش اکتشاف معدن، مکانیک سنگ، استخراج معدن و فرآوری مواد معدنی را ارائه می نماید.  

5. آزمایشگاههای موجود

این رشته نیازمند آزمایشگاه های تخصصی جهت انجام پایان نامه های دانشجوئی است. در سال ها گذشته با مساعدت جناب آقای دکتر حسین زاده لطفی معاونت محترم پژوهشی واحد علوم و تحقیقات و تاییدات جناب آقای دکتر مجید عباسپور ریاست محترم شوری معاونین واحد، فضای آزمایشگاهی در اختیار این رشته قرار گرفته است که تجهیز و راه اندازی شده و امکان استفاده از آن جهت انجام پایان نامه های دانشجویان کارشناسی ارشد و دکتری مهیا می باشد.  با راه اندازی این آزمایشگاه و استفاده دانشجویان از آن جهت انجام پایان نامه های دانشجوئی، امید است تا با توکل به خداوند، در آینده ای نزدیک شاهد دستاورد های علمی هر چه بیشتر از دانشجویان این رشته باشیم.

 9. همکاری با سازمان ها و ارگان ها

ارتباط تنگاتنگ با معادن کشور از جمله معادن مس، طلا، آلومینیوم، آهن، سرب و روی، تیتانیوم، زغال سنگ، سنگ های ساختمانی و نما و... ، همچنین پروژه های سد سازی و تونل سازی کشور جهت انجام طرح های تحقیقاتی اعضاء هیات علمی گروه و پایان نامه های دانشجوئی به طور جدی و مستمر در دستور کار قرار دارد.           

  

گروه مهندسی معدن- استخراج در حال حاضر صرفا در مقطع کارشناسی ارشد در گرایش مهندسی معدن-استخراج اقدام به پذیرش دانشجو می‏نماید.

در حال حاضر این گروه دارای 2 استاد تمام وقت به اسامی:

1-    دکتر کاوه آهنگری- استادیار و مدیر گروه (رزومه و عکس پرسنلی به‏پیوست تقدیم می‏گردد)

2-    دکتر فرشاد رشیدی‏نژاد- استادیار و عضو گروه (رزومه و عکس پرسنلی به‏پیوست تقدیم می‏گردد)

و یک عضو نیمه‏وقت جناب آقای دکتر کامران گشتاسبی (دانشیار) می‏باشد. همچنین گروه در سایر دروس مورد نیاز از همکاری اساتید مدعو بهره‏مند می‏گردد.

گروه در حال حاضر در شرف راه‏اندازی آزمایشگاه مکانیک سنگ می‏باشد که به محض تجهیز آزمایشگاه، اطلاعات مربوطه جهت درج در وب‏سایت دانشکده تقدیم خواهد گردید.

دانشجویان پذیرفته شده در این رشته در طول دوره کارشناسی ارشد خود موظف به گذراندن دو درس جبرانی (5 واحد-جدول 1)، کلیه دروس الزامی (23 واحد- جدول 2)، 9 واحد از دروس اختیاری (5 درس از جدول 3) می‏باشند. اخذ واحد دانشجویان در هر نیمسال با انتخاب دانشجویان و تأیید مدیر گروه انجام خواهد شد.